คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 7438/2568
โจทก์ เป็นพนักงานอัยการจังหวัดทองผาภูมิ โจทก์ฟ้องขอให้ลงโทษจำเลยตามพระราชบัญญัติป่าไม้ พ.ศ. 2484 มาตรา 4, 5, 6, 7, 11, 69, 73, 74 ทวิ, 74 จัตวา พระราชบัญญัติป่าสงวนแห่งชาติ พ.ศ. 2507 มาตรา 4, 5, 6, 14, 26/4, 26/5, 31, 35 พระราชบัญญัติเลื่อยโซ่ยนต์ พ.ศ. 2545 มาตรา 3, 4, 17 พระราชบัญญัติอาวุธปืน เครื่องกระสุนปืน วัตถุระเบิด ดอกไม้เพลิง และสิ่งเทียมอาวุธปืน พ.ศ. 2490 มาตรา 4, 7, 8 ทวิ, 72, 72 ทวิ ประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 32, 33, 83, 91 ริบของกลางที่เจ้าพนักงานเก็บรักษาไว้ ให้จำเลยกับพวกร่วมกันชดใช้ค่าเสียหายแก่กรมป่าไม้ 44,695 บาท พร้อมดอกเบี้ยอัตราร้อยละ 3 ต่อปี นับแต่วันที่ 22 กุมภาพันธ์ 2565 อันเป็นวันทำละเมิดบวกด้วยอัตราเพิ่มร้อยละ 2 ต่อปี จนกว่าจะชำระเสร็จสิ้นและจ่ายเงินสินบนนำจับตามกฎหมาย
จำเลยให้การรับสารภาพ และให้การในคดีส่วนแพ่งว่าไม่ประสงค์ยื่นคำให้การและรับข้อเท็จจริงในส่วนค่าเสียหายตามฟ้อง
ประเด็นข้อพิพาท คดีมีปัญหาที่ต้องวินิจฉัยตามฎีกาในปัญหาข้อกฎหมายของจำเลยว่า การริบอาวุธปืนของกลาง ตามประมวลกฎหมายอาญามาตรา 32 และพระราชบัญญัติอาวุธปืน มาตรา 72ทวิ ของศาลล่างทั้งสองชอบหรือไม่
หลักกฎหมาย หลักทั่วไปเมื่อทรัพย์ใดเป็นทรัพย์สินที่มีไว้เพื่อใช้ในกระทำความผิดศาลมีอำนาจสั่งริบได้ ตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 32, 33 (1) แต่ก็มีข้อยกเว้นตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 33 ยกเว้นกรรมสิทธิ์ของผู้อื่น หากทรัพย์สินนั้นเป็นของบุคคลอื่นที่ มิได้รู้เห็นเป็นใจ ด้วยในการกระทำความผิด ศาลจะไม่สามารถสั่งริบทรัพย์สินนั้นได้
สรุป ในคดีนี้จำเลยมีอาวุธปืนที่เป็นของผู้อื่นซึ่งได้รับใบอนุญาตให้มีและใช้ตามกฎหมายไว้ในครอบครอง โดยไม่ได้รับใบอนุญาตและพกพาอาวุธปืนดังกล่าวติดตัวไปโดยไม่ได้รับใบอนุญาต นอกจากนั้นยังได้พกพาอาวุธปืนไปในเมือง หมู่บ้าน หรือทางสาธารณะโดยไม่ได้รับใบอนุญาต เมื่อการกระทำดังกล่าวของจำเลยเป็นความผิดเฉพาะตัว อาวุธปืนดังกล่าวจึงไม่ใช่ทรัพย์สินที่มีไว้เป็นความผิดอันจะริบเสียทั้งสิ้นตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 32 นอกจากนั้นแม้ความผิดฐานพกพาอาวุธปืนไปในเมือง หมู่บ้าน หรือทางสาธารณะโดยไม่ได้รับใบอนุญาตจะเป็นความผิดตามพระราชบัญญัติอาวุธปืนฯ มาตรา 72 ทวิ แต่กฎหมายดังกล่าวก็มิได้บัญญัติให้อำนาจศาลสั่งริบอาวุธปืนที่พกพาไปโดยผิดกฎหมายได้ ดังนั้น ศาลจึงไม่มีอำนาจริบอาวุธปืนของกลาง ที่ศาลล่างทั้งสองพิพากษาให้ริบอาวุธปืนของกลางมานั้น ศาลฎีกาไม่เห็นพ้องด้วย